مسمومیت با متادون یکی از شایع ترین مسمومیت دارویی به ویژه در کودکان بوده که عوارض خطرناک و گاهاً مهلک را در کودکان باعث می شود. بیمار موردنظر شیر خوار 8 ماهه ای است که به صورت سهوی دچار مسمومیت با شربت متادون شده و با خواب آلودگی شدید و کاهش سطح هوشیاری توسط والدین به بیمارستان منتقل گردید که پس از اقدامات اولیه تشخیصی و درمانی مناسب و سریع، خوشبختانه با حال عمومی خوب و بدون عارضه و با توصیه های لازم مرخص گردید. با توجه به استفاده داروی متادون برای ترک اعتیاد و نگهداری نامناسب آن در محیط خانه، توصیه می شود ضمن شناخت و توجه به علایم مسمومیت با متادون به ویژه در کودکان، شرایط نگهداری صحیح این گونه داروها و دور نگه داشتن از دسترس کودکان و ترجیحاً خارج از محیط خانه مدنظر قرار گیرد.

هدف به خاطر استفاده از مخدرها، انواع خطاهای (عمدی-سهوی) داروئی در کلینیک های بازتوانی اعتیاد ممکن است رخ دهد. سیستم های توزیع داروی اتوماتیک نقش بسزائی در کاهش نرخ خطاهای دارودرمانی دارند. روش بر اساس الزامات مراکز بازتوانی اعتیاد، طراحی و ساخت دستگاه موردنظر انجام شد. نمونه های اولیه این دستگاه مورد آزمون در چند مرکز بازتوانی اعتیاد قرار گرفت. یافته ها در انتها نتایج حاصل از عملکرد نمونه نهائی با استفاده از روش های آماری مورد بررسی قرار گرفت. نتایج کمی سنجش (در چند مرکز و چند دستگاه) نشان داد متوسط و انحراف استاندارد خطای عملکرد دستگاه 0/055 ± 0/232 میلی لیتر و خطای نسبی 0/58 ± 1/33 درصد می باشد. نتیجه گیری در این مقاله به اصول عملکردی و بررسی اعتبار و روائی دستگاه توزیع شربت متادون پرداختیم. نتایج نشان داد این وسیله می تواند در کاهش خطاهای دارودرمانی در حوزه مدیریت اعتیاد موثر واقع شود.

زمینه درمان نگهدارنده با متادون (MMT) رویکردی شناخته شده جهت درمان وابستگی به مواد افیونی و کاهش آسیب در این بیماران است. با توجه به تفاوت الگوی اعتیاد و دستورالعمل های تجویز متادون در کشور ایران، این مطالعه جهت بررسی ارتباط بین دوز متادون با تست مثبت مورفین ادرار در بیماران تحت درمان نگهدارنده با متادون انجام شده است. روش کار مراجعینی که با تشخیص اختلال مصرف مواد افیونی به مرکز آموزشی درمانی رازی تبریز (بخش تندرستی) مراجعه نموده و پرونده تشکیل داده اند، مورد بررسی قرار گرفتند. پرونده بیماران دریافت کننده متادون بررسی و اطلاعات آن اعم از اطلاعات دموگرافیک، میزان متادون مصرفی، تعداد لغزش ها (بر اساس موارد مثبت تست مورفین های اجرا شده و اظهارات خود بیمار) در دوره زمانی 6 ماهه مورد بررسی قرار گرفت. داده ها در نرم افزار SPSS 22 و سطح P<0/05 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته ها متوسط سن بیماران 97/43 سال (79-15 سال)، میانگین دوز متادون مصرفی 91 (175-10) میلی گرم و میانگین سن شروع مصرف مواد 94/25 سالگی به دست آمد. 367 نفر از بیماران مرد و 4 مورد زن بودند. اولین ماده ای که فرد مصرف کرده بود در 274 مورد تریاک و شیره تریاک، 11 مورد حشیش، 4 مورد شیشه، 28 مورد کراک و کریستال، 3 مورد متادون، 5 مورد ترامادول، 46 مورد هرویین بود. در 346 نفر (26/93 درصد) تست ادرار مورفین منفی بود در حالی که 20 نفر (39/5 درصد) دارای تست مورفین ادرار مثبت در یک نوبت و 5 نفر (35/1 درصد) تست مثبت در دو نوبت بودند. بین دوز متادون مصرفی و تست مورفین مثبت ادرار ارتباط معکوس معنی داری به دست آمد (P<0/001). نتیجه گیری با توجه به ارتباط معنی دار تست مورفین مثبت ادرار و دوز متادون، لازم است سیاست های مناسب جهت الزام به تجویز حداقل دوز موثر متادون تدوین شده، جهت کنترل این اختلال و جلوگیری از عود، تست های مورفین ادرار با دقت و سخت گیری بیشتری انجام شود. پیامدهای عملی با توجه به نتایج مطالعه، می توان دید برخی از متغیرهایی که با میزان بالاتر کاهش عود مصرف مواد افیونی همراه هستند (مانند وضعیت شغلی و تاهل یا سطح تحصیلات) قابل مداخله توسط درمانگران اختلالات مصرف مواد نیستند اما برنامه ریزی در جهت سوق دادن درمانگاه ها برای تجویز دوزهای کافی متادون می تواند در کاهش عود مصرف مواد افیونی موثر باشد.

سابقه و هدف: مسمومیت دوران کودکی مشکل جهانی و یکی از علل مرگ و میر کودکان است. در بین عوامل مسمومیت در کودکان و بزرگسالان در ایران اوپیوئیدها یکی از مهم ترین عوامل بوده و در بین آنها متادون شایع ترین است. هدف از این تحقیق مقایسه آموزش پیشگیری از مسمومیت کودکان با متادون به دو روش سخنرانی و بحث گروهی بر آگاهی مادران تحت درمان با متادون مراجعه کننده به مراکز ترک اعتیاد شهرستان بیرجند سال 1399 بود. روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع مداخله ای به روش قبل و بعد بود که بر روی 90 نفر از مادران تحت درمان با متادون انجام شد. نمونه گیری به صورت تصادفی خوشه ای و در سه گروه سخنرانی، بحث گروهی و شاهد انجام شد. داده ها با استفاده از پرسش نامه دموگرافیک و پرسش نامه آگاهی مادران جمع آوری و با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه21 تحلیل شد. یافته ها: در گروه آموزش به روش سخنرانی، میانگین آگاهی مادران قبل از آموزش 97/5 و بعد از آموزش 57/10 بود. همچنین میانگین آگاهی مادران در گروه آموزش به روش بحث گروهی قبل از آموزش 30/6 و بعد از آموزش 47/13 بود. نتیجه گیری: آموزش به روش بحث گروهی نسبت به سخنرانی به میزان بیشتری باعث بهبود آگاهی مادران تحت درمان با متادون می شود.

هدف: هدف از این پژوهش تعیین اثر بخشی طرحواره درمانی گروهی بر باورهای فراشناختی و کاهش دوز متادون در مردان تحت درمان با داروی نگهدارنده متادون (شربت متادون) بود.روش: این پژوهش شبه آزمایشی، با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل مردانی بود که در بهار 1396، جهت درمان وابستگی مواد به کلینیک های ترک اعتیاد واقع در شهر اصفهان مراجعه کرده بودند. یک مرکز به صورت در دسترس انتخاب، و بر اساس نمونه گیری هدفمند 30 نفر انتخاب شده و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه گمارش شدند. گروه آزمایش 10 جلسه هفتگی 90 دقیقه ای طرحواره درمانی دریافت کردند. پرسش نامه فراشناخت ولز پیش از آغاز درمان و پس از آن اجرا شد و دوز متادون (سی سی)، نیز قبل و بعد از درمان ثبت گردید.یافته ها: داده ها با استفاده از روش تحلیل کواریانس چندمتغیره مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج مبین تاثیر طرحواره درمانی گروهی در 5 بعد باور های فراشناختی، شامل باورهای مثبت در مورد نگرانی، باور های منفی در مورد کنترل پذیری افکار و نگرانی، عدم اطمینان شناختی، نیاز به کنترل افکار و خودآگاهی شناختی و همچنین کاهش دوز متادون (p<0.001) بود.نتیجه گیری: طرحواره درمانی گروهی شیوه مناسبی جهت تعدیل ابعاد باورهای فراشناختی و کاهش دوز متادون در مردان تحت درمان با نگهدارنده متادون می باشد.

هدف: پژوهش حاضر با هدف پیش بینی انعطاف پذیری شناختی بر اساس فرانگرانی، اضطراب، مدت و میزان مصرف متادون در مردان تحت درمان با متادون انجام شد.روش: طرح پژوهش حاضر از نوع توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی مردان وابسته به مواد، تحت درمان با متادون شهر قزوین در سال 1395 بود که تعداد 254 نفر به صورت نمونه گیری هدفمند به عنوان گروه نمونه انتخاب شدند. جهت جمع آوری اطلاعات از پرسش نامه های فرانگرانی آدریان ولز (2005)، اضطراب بک (1988) و انعطاف پذیری شناختی دنیس و وندروال (2010) استفاده شد.یافته ها: نتایج رگرسیون چند متغیری به شیوه گام به گام نشان داد که فرانگرانی و اضطراب، انعطاف پذیری شناختی مردان تحت درمان با متادون را پیش بینی می کند (p£0.05). همچنین مدت و میزان مصرف متادون، انعطاف پذیری شناختی را در مردان مصرف کننده متادون پیش بینی نمی کند (p>0.05).نتیجه گیری: بنابراین نتیجه گرفته می شود فرانگرانی و اضطراب، انعطاف پذیری شناختی مردان تحت درمان با متادون را پیش بینی می کند و میان آن ها همبستگی منفی و معنادار وجود دارد. بدین صورت که فرانگرانی و اضطراب بالا منجر به انعطاف پذیری شناختی پایین می شود. بنابراین، توجه به مولفه های فراشناختی برای رسیدن به انعطاف پذیری شناختی بالا و استفاده از رویکرد فراشناخت درمانی در مشاوره به افراد تحت درمان پیشنهاد می شود.

سابقه و هدف: با توجه به شیوع و روند رو به افزایش اعتیاد و اهمیت عوارض آن بر کلیه ابعاد سلامت از جمله سلامت معنوی و همچنین گزارش هایی از تاثیر مصرف متادون بر کیفیت زندگی معتادان، احتمال دارد مصرف متادون موجب ارتقای سلامت معنوی این افراد گردد. بنابراین این پزوهش با هدف بررسی نقش مصرف متادون بر سلامت معنوی معتادان انجام شد.روش بررسی: این مطالعه از نوع هم گروهی تاریخی (Historical Cohort) بود. گروه مورد، بیماران معتادی بودند که متادون مصرف می کردند و گروه شاهد، بیماران معتادی بودند که هنوز متادون دریافت نمی کردند. گروه شاهد تا حد امکان مشابه گروه مورد انتخاب شده بود. سلامت معنوی شامل دو مولفه سلامت وجودی و سلامت مذهبی در 20 شاخص بود. داده ها توسط پرسشنامه استاندارد سلامت معنوی با طیف 7 درجه ای لیکرت گردآوری گردید. تحلیل داده ها توسط آزمون من ویتنی (Mann Whitney) انجام شد.یافته ها: آزمون بر روی 250 نفر مورد و 250 نفر شاهد انجام گرفت. نمره کسب شده در گروه مورد 6.01±0.49 با سطح معنی داری 0.003 بود و نمره کسب شده در گروه شاهد 1.72±0.46 با سطح معنی داری 0.002 بود.نتیجه گیری: به نظر می رسد که مصرف متادون در بیماران معتاد موجب ارتقای سلامت معنوی آنان می گردد که ادامه مطالعه را توصیه می نماید.

مقدمه: برای کاهش رفتارهای پرخطر ناشی از اعتیاد می بایست اعتیاد را درمان نمود، یکی از این روش های درمانی درمان با داروی متادون می باشد. این پژوهش با هدف ارزیابی اثر متادون بر جلوگیری و یا کاهش رفتارهای پر خطر در مراجعین به مرکز درمان سوء مصرف مواد دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد صورت گرفته است.روش بررسی: این مطالعه بر روی 93 نفر از مراجعین به مرکز درمان سوء مصرف مواد دانشگاه که در حال درمان با نگهدارنده یا MMT بودند صورت گرفت. جهت انجام این مطالعه از پرسشنامه ای شامل سوالاتی برگرفته از MAPو سوالاتی در مورد چند رفتار پرخطر دیگر استفاده گردید و در شروع درمان و بعد از شش ماه از درمان، تکمیل و تحلیل گردید. نتایج: 2/89% افراد متاهل و 8/10% مجرد بوده و 5/63% افراد در محدوده سنی40-20 سال قرار داشتند. بیشترین ماده مصرفی هرویین و پس از آن تریاک بود. قبل از شروع درمان 6/37% سابقه زندان، 5/35% تزریق مشترک، 3/32%رابطه جنسی محافظت نشده، 6/22% خالکوبی و 4/5% خودزنی را در دوران مصرف مواد ذکر کرده اند و تنها 6/36% هیچکدام از موارد فوق را نداشتند. این رفتارها در مصرف کنندگان هرویین و در محدوده سنی40-20سال بیشتر بود. پس از شروع درمان و در این شش ماه یا بیشتر 86% مراجعین هیچکدام از موارد فوق را نداشتند و تنها 14% روابط جنسی محافظت نشده را دارا بودند. نتیجه گیری: اعتیاد می تواند باعث رفتارهای پرخطر گردد و سنین جوانی، نوع ماده هرویین، تحصیلات پایین و عدم اطلاعات کافی عوامل تاثیرگذار در بروز رفتارهای پرخطر می باشد. درمان معتادان به روش نگهدارنده با متادون نقش کاملا واضحی بر کاهش بروز رفتارهای پرخطردارد. لذا توسعه مراکز MMT و تشویق معتادان به درمان مزبور توصیه می گردد.